C-Archief

Direct naar artikelinhoud Website logo

Voorpagina Krant Best gelezen Rubrieken Privacy Amerikanen krijgen open deur naar Belastingdienst. ‘De vraag is niet óf maar hoe ze zullen meelezen’ Het ministerie van Financiën kan niet garanderen dat de Amerikanen niet zullen meekijken met de Belastingdienst. ‘Dat de servers op Europese bodem staan, maakt geen verschil.’

Het Security Operations Center van de Belastingdienst waar op cybercriminaliteit wordt gescand. Het Security Operations Center van de Belastingdienst waar op cybercriminaliteit wordt gescand.Bron Foto Pim Ras, ANP Dit artikel is geschreven doorNienke SchipperGepubliceerd op 3 december 2025, 21:10

Bewaren Delen Het ministerie van Financiën weet dat de Amerikaanse overheid binnenkort kan meekijken met al het mailverkeer en de Excelsheets van de Belastingdienst, maar houdt toch vast aan de kantoorautomatisering van Microsoft. Dat schrijft demissionair staatssecretaris Eugène Heijnen van Fiscaliteit, Belastingdienst en Douane in antwoord op eerder gestelde Kamervragen.

Vodafone Advertentie

Onze beste Black Friday ooit! Shop o.a. de Samsung Galaxy S25 en de Pixel 10 Pro nú met hoge korting.

Onze beste Black Friday ooit! Shop nu

Onze beste Black Friday ooit! Shop nu

Onze beste Black Friday ooit! Shop nu Blijf op de hoogte Krijg een melding bij belangrijke artikelen over Duurzaamheid & Economie.

Al in oktober maakte de staatssecretaris bekend dat de Belastingdienst, de douane en de Dienst Toeslagen op korte termijn alle kantoorautomatisering gaan overbrengen naar het pakket Microsoft 365. Dat is volgens Heijnen noodzakelijk omdat er wordt gewerkt met verouderde systemen. Daardoor is er nu een productiviteitsverlies van 15 tot 30 minuten per medewerker per dag. Via Kamervragen wilde Barbara Kathmann van GroenLinks-PvdA onder meer weten of er alternatieven zijn overwogen en welke maatregelen er zijn getroffen om ervoor te zorgen dat de Amerikaanse overheid niet zomaar toegang heeft tot Nederlandse overheidsdata.

Cloud Act is maar een deel van het verhaal Uit het antwoord van de staatssecretaris blijkt nu dat het ministerie niet kan garanderen dat de Amerikaanse overheid niet zal meelezen, maar dat ze de kans hierop ‘klein’ acht. Daarbij verwijst Heijnen naar een analyse van het ministerie van Justitie en Veiligheid waarin staat dat er tot nu toe maar weinig verzoeken zijn geweest voor het leveren van data onder de Cloud Act. In deze wet staat dat de Amerikaanse overheid softwareleveranciers die zijn gevestigd in de Verenigde Staten kan verplichten om data te leveren.

Door slechts te verwijzen naar de Cloud Act ziet de staatssecretaris over het hoofd dat er veel belangrijker wetten zijn die de Amerikaanse overheid in staat stellen om data te verzamelen over Nederlandse burgers en bedrijven, zegt Bert Hubert. Het is volgens de IT-onderzoeker en voormalig toezichthouder van de AIVD niet de vraag óf de Amerikaanse overheid toegang krijgt tot alle bestanden en e-mails van de Belastingdienst, maar eerder hoe.

Inlichtingen verzamelen in bulk Zo wordt de Foreign Intelligence Surveillance Act gebruikt door afluisterdienst National Security Agency (NSA) om elektronisch toezicht te houden en internationale overheden af te luisteren.

Onderdeel van de gelekte NSA-presentatie met een overzicht van de informatievergaring door de Amerikanen. Onderdeel van de gelekte NSA-presentatie met een overzicht van de informatievergaring door de Amerikanen. Uit documenten die klokkenluider Edward Snowden in 2013 lekte naar een Britse en een Amerikaanse krant blijkt dat de NSA via het Prism-programma al sinds 2007 in bulk inlichtingen verzamelt via grote Amerikaanse internetbedrijven. 98 procent van die data is afkomstig van Microsoft, Google en Yahoo. Het gaat onder meer om mails, foto’s, gesprekken via internettelefonie en videovergaderingen en andere soorten bestanden.

Advertentie van Athlon ACS investeert in groenere toekomst met slimme mobiliteit Bedrijfsspionage Het is niet gek als de Amerikaanse overheid interesse zou hebben in de communicatie van de Belastingdienst. Het zijn immers niet alleen burgers waarmee de dienst te maken heeft, maar ook grote bedrijven zoals chipmachinefabrikant ASML. In een nota-overleg over onder meer digitale onafhankelijkheid en de Amerikaanse handelsbeperkingen, op 2 juni van dit jaar, erkende de toenmalig minister van Economische Zaken Dirk Beljaarts dat online surveillance geen hypothetisch probleem is. In antwoord op vragen van Kamerleden verzekerde de minister de aanwezigen dat ‘zeer gevoelige of staatsgeheime informatie niet elektronisch wordt verstuurd en in persoon wordt besproken’.

Een woordvoerder van het ministerie van Financiën laat weten op dit moment de door Trouw gestelde vragen hierover niet inhoudelijk te kunnen beantwoorden, maar zegt in een algemene reactie dat er altijd risico’s zijn. “We zijn niet naïef over waar de Amerikaanse overheid wel en niet bij kan en we treffen maatregelen om de risico’s te beperken.”

Wel benadrukt het ministerie dat de bestanden en mails van Belastingdienst, douane en Toeslagen worden gestald in Europese datacenters. Maar de computers van de diensten staan de hele tijd in verbinding met Microsoft-servers en dus maakt dat voor online surveillance geen verschil, zegt Hubert. “Door de data in Europa te plaatsen wordt het paradoxaal genoeg juist eenvoudiger om Nederlanders te volgen. Amerikanen hebben wetgeving die Amerikanen nog wel een beetje beschermt tegen dit soort surveillance. Maar op Europese servers zitten geen Amerikanen.”

Lees ook: ICT van de Belastingdienst binnenkort ook in Amerikaanse handen Er zijn grote zorgen over DigiD dat in Amerikaanse handen dreigt te vallen, maar twee maanden geleden maakte de Belastingdienst al bekend over te stappen naar Microsoft. ‘Het is onzin dat er geen alternatieven zijn.’

Help ons door uw ervaring te delen: Feedback geven Ook interessant voor u Op basis van bovenstaand artikel

Hegseth bracht Amerikaanse militairen in gevaar met gebruik Signal

Nederland wil Europees douane-agentschap binnenhalen

Karremans lichtte zijn Europese collega’s niet in over Nexperia

Plein 2 In Den Haag worstelt niet alleen Mona Keijzer met dubbele petten

Column Hoe Karremans Nederland aan de AI-industrie verkoopt

Wilt u iets delen met Trouw? Tip hier onze journalisten Algemeen Over ons Opiniestuk insturen Privacystatement Abonnementsvoorwaarden Gebruiksvoorwaarden Toegankelijkheidsverklaring Cookiebeleid Privacy-instellingen Auteursrecht Colofon Service Klantenservice Bezorgklacht indienen Bezorging pauzeren Bezorging wijzigen (Bezorg)adres wijzigen Adverteren Losse verkoop Meer Trouw Abonneren Nieuwsbrieven Krant Webwinkel RSS-feeds Facebook Android apps iOS apps Navigeer Columnisten Recensies Archief Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.

Trouw is onderdeel van DPG Media.

KvK Nummer: 34172906 | BTW Nummer: NL810828662B01

© 2025 DPG Media B.V. Alle rechten voorbehouden

Direct naar artikelinhoud Website logo

Voorpagina Krant Best gelezen Rubrieken

Column Leonie Breebaart Is het realisme, of een wereld waarin we ons moreel kompas zijn verloren? Dit artikel is geschreven door Leonie Breebaart columnist

Gepubliceerd op 2 december 2025

Bewaren Delen Het ‘stappenplan’ voor Gaza was nét te laat, de Nobelprijs ging aan Trumps neus voorbij, maar wat de vrede voor Oekraïne betreft, die hoopt de president vast nog vóór Kerstmis binnen te halen.

Broekhuis Advertentie

Begin 2026 goed: private lease nu jouw droomauto! Ontdek nu Blijf op de hoogte Krijg een melding bij belangrijke artikelen van Opinie.

Moeten we maar erkennen dat de wereld een blaaskaak als Trump nodig heeft om vrede voor elkaar te boksen? Flexibel is hij in elk geval wel. Eerst kwamen de Verenigde Staten nog met een 28-puntenplan dat Poetin de Oekraïense Donbas gaf, en de Navo zou ruïneren, maar inmiddels ligt er een 19-puntenplan dat Zelensky zou kúnnen accepteren.

Dat Poetin akkoord gaat, is dan weer onwaarschijnlijk. Dat doet hij waarschijnlijk alleen als hij de Donbas krijgt, zoals in het Amerikaanse plan. Hoe rechtvaardig je anders die 220.000 gesneuvelde Russische militairen en een miljoen gewonden (inclusief de mentaal geknakten)?

Op zijn minst excuses Puur vanuit strategisch oogpunt moet je de Amerikanen misschien gelijk geven. Zonder Poetin te pleasen, komt er geen vrede.

Maar laten we toch maar even wijzen op de woorden van EU-buitenlandchef Kaja Kallas: “Om vrede te stichten, moeten we niet uit het oog verliezen dat het Rusland is die deze oorlog is begonnen en Rusland die ermee doorgaat en Rusland die elke dag burgers en infrastructuur aanvalt om zo veel mogelijk schade te veroorzaken”.

Dit perspectief lijkt een beetje uit zicht te raken: dat in een vredesplan wel duidelijk moet zijn wie de agressor is geweest. Dat is iets heel normaals, als iemand jou slaat, dan wil je op zijn minst excuses voordat je met zo iemand weer vrede sluit.

Quote van . Forum vindt dat Zelensky ‘onhaalbare eisen stelt’ Mentaliteit van een crimineel Maar voor Trump geldt er maar één recht: het recht van de sterkste. Je zou dat realistisch kunnen noemen, je kunt ook zeggen dat dit de mentaliteit is van een crimineel. Zo iemand die een pistool op je borst zet en je op die manier dwingt akkoord te gaan. Want ja: hij is nou eenmaal sterker. Zo werkt het.

Niet alleen sommige Amerikanen, ook sommige Nederlanders vinden dat Oekraïne gewoon maar moet inbinden. Zo staat op de website van Forum voor Democratie te lezen dat ‘de coalition of the willing’ middels ‘onhaalbare eisen’, de ‘diplomatieke pogingen torpedeert die Trump onderneemt om Zelensky en Poetin om tafel te krijgen’. Het klinkt keurig, maar hier staat gewoon dat het slachtoffer niks te eisen heeft.

Ook benadrukt Forum dat verzet zinloos is. ‘De hoogmoed van deze coalitie is geenszins een juiste weerspiegeling van de situatie in het conflictgebied. Enorme eisen stellen als verliezende partij is niet realistisch en kost talloze Oekraïense levens. Deze oorlog is onwinbaar en onnodig; hoe eerder het stopt, hoe beter.’

Moreel onderscheidingsvermogen Nogmaals: je kunt dat ‘realisme’ noemen. Zo werkt het ‘geopolitiek’ nou eenmaal, zo werkt deze wereld. En dat is zeker de wereld waar Trump en Poetin op hopen, net als Netanyahu trouwens: een wereld zonder ‘arrogant’ gerechtshof en zonder rechters die leiders ‘de les kunnen lezen’.

Een wereld ook, waarin gewone Europeanen geen verschil meer zien tussen leiders die oorlogsmisdaden plegen (zoals flats bombarderen en Oekraïense kinderen ontvoeren) en leiders die wanhopig hun land proberen te verdedigen. Of tussen echte vrede en ‘vrede’ die de agressor beloont. Een wereld waarin we ons moreel onderscheidingsvermogen zijn verloren.

Maar dat moesten we Trump, Poetin en Netanyahu maar niet gunnen.

Leonie Breebaart is redacteur van Trouw. Ze schrijft twee keer per week een column. Lees haar columns hier terug.

Help ons door uw ervaring te delen: Feedback geven Dossier Crisis in het Midden-Oosten Lees hier alle artikelen over dit thema

Naar het dossier Ook interessant voor u Op basis van bovenstaand artikel

Navo zoekt houvast in Amerikaans-Russisch machtsspel

Commentaar Het recept voor duurzame vrede kan nooit alleen tussen Trump en Poetin bekokstoofd worden

Onderhandelingen over Oekraïne gaan beslissende fase in

Interview Hoe kun je naar elkaar luisteren, zelfs als het over Gaza gaat?

Opinie Jolle Demmers: Laat Oekraïne-onderhandelingen niet stranden op Europese ijdelheid

Wilt u iets delen met Trouw? Tip hier onze journalisten Algemeen Over ons Opiniestuk insturen Privacystatement Abonnementsvoorwaarden Gebruiksvoorwaarden Toegankelijkheidsverklaring Cookiebeleid Privacy-instellingen Auteursrecht Colofon Service Klantenservice Bezorgklacht indienen Bezorging pauzeren Bezorging wijzigen (Bezorg)adres wijzigen Adverteren Losse verkoop Meer Trouw Abonneren Nieuwsbrieven Krant Webwinkel RSS-feeds Facebook Android apps iOS apps Navigeer Columnisten Recensies Archief Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.

Trouw is onderdeel van DPG Media.

KvK Nummer: 34172906 | BTW Nummer: NL810828662B01

© 2025 DPG Media B.V. Alle rechten voorbehouden